لزوم ضمیمه کردن نقشه یو تی ام به قرارداد در معامله زمین
لزوم ضمیمه کردن نقشه یو تی ام به قرارداد در معامله زمین
اطلاعیه مهم
جهت دسترسی به اطلاعات کامل راجع به این موضوع بر روی آدرس وب سایت رسمی ما کلیک کنید:
ماده 147 تعیین تکلیف اراضی فاقد سند
تفکیک آپارتمانها-مساحت آپارتمانها-مساحت انباریها-جانمایی پارکینگها
از سال ۱۳۳۸ پس از تصویب قانون اصلاحات اراضی (لغو رژیم ارباب رعیتی)و بطور قانونی و دقیق تر پس از تصویب لوایح کاربردی تر در بین سال های ۱۳۳۸ تا ۱۳۴۱ که به نوعی تکامل یافته قانون اصلاحات اراضی در سال ۱۳۴۱ و با هدف انتقال زمینهای کشاورزی از اربابان و مالکان عمده (حدود ۵۰٪ از زمینهای کشاورزی کشور ) به کشاورزان و بهره وران واقعی زمینها که عمدتا مستاجر زمینها بودند بوجود آمد حجم مراجعات مردمی جهت اخذ سند های ملکی بسیار افزایش یافت و از طرف دیگر به دلیل نبود نیروی متخصص نقشه برداری در کشور عمدتا سندهایی برای زمینها صادر گردید که بلحاظ ابعاد و مساحت دارای ایراداتی بوده است و هم اکنون جهت تبدیل این سندهای دفترچه ای به سندهای تک برگی (سندهای کاداستری) نیاز هست تا با نقشه برداری جدید هم ابعاد و مساحت این زمینها تدقیق گردد و هم مختصات این زمینها در سیستم مختصات یو تی ام تعیین شود که جهت انجام این امر ادارات ثبت مالکین را به کارشناسان رسمی نقشه برداری ارجاع می دهند .
از مهرماه سال 90، سازمان ثبت اسناد و املاک کشور به تمام مالکانی که سند مالکیت دفترچهای دارند تکلیف کرد قبل از انجام معاملات ملکی نسبت به تعویض و تبدیل سند خود به سند تکبرگی اقدام کنند.
همچنین در صورت وجود اشکال در محتوای سند مالک موظف است درخواست اصلاح سند از اداره ثبت مربوطه بدهد.
گرچه بنگاه های معاملات ملکی پروسه اداری این دو دسته عملیات «تبدیل سند دفترچهای به سند تکبرگ» و همچنین «اصلاح سندهای اشتباه و مشکلدار» را مانعی برای رونق معاملات ملکی می دانند این قانون به قطع در نفس خود در مسیر اصلاح رویه انجام معاملات رسمی و مقابله با جعل سند، تکلیفی مثبت و رو به جلو محسوب میشود.
نظر به اینکه ما در عرصه ثبت اسناد و املاک کشور وارث سابقه و تاریخچهای پر آسیب هستیم و همانطور که در مطلب قبلی به طور مفصل توضح داده شد، اسناد مربوط به سال های قبل از 1338 عموماً فاقد ابعاد و مساحت هستند و اسناد مربوط به دوره اجرای قانون اصلاحات اراضی (1341-1339) به دلیل حجم بالای سندهای صادر شده و دست نویس بودن اسناد و الزام سریع انجام شدن قانون در سنددار کردن املاک و اراضی تفکیک شده، عمدتاً دارای اشکالات نوشتاری و یا محتوایی در درج پلاک ثبتی، شماره قطعات مجاور، طولها و مساحت ملک می باشند.
لذا توصیه می شود علی رغم اصرار بنگاه های معاملات ملکی بر انجام معامله بدون اصلاح اشکالات سند به دلیل معطل شدن مامله (و طبیعتاً به تعویق افتادن حق کمیسیون خود)، هرگز زیر بار معامله ملک های با سند قدیمی نروید و از مالک بخواهید جهت تبدیل سند منگوله دار به سند تک برگی قبل از قطعی کردن معامله اقدام کند حتی اگر سند مربوطه قانونا ً (طبق تبصره) مشمول الزام به داشتن سند تک برگی برای انجام معامله نباشد.
دلایل تغییر شکل اسناد به دفترچه ای:
ضعف امنیتی در جعل و تغییر محتوا به سبب ماهیت ضعیف پارامترهای امنیتی موجود در اسناد دفترچه ای.
وجود اطلاعات اضافی از پیشینه و سابقه سند برروی آن و سهولت انجام اعمال مجرمانه و درز اطلاعات محرمانه افراد.
هزینه بالای چاپ دفترچه،الحاق،سرب و نگهداری مشکل.
عدم درج نشانی،آدرس و موقعیت جغرافیایی ملک و در نتیجه سوء استفاده های بسیار زیاد از این موضوع در فروش املاک مجاور و یا مشابه هم.
مزیت های اسناد تک برگی نسبت به سند دفترچه ای یا منگوله دار :
- امنیت بیشتر
سندهای قدیمی دفترچه ای به علت ایمنی کمی که دارند به راحتی جعل می شوند اما سند تکبرگی طوری طراحی شده است که به راحتی نمی توان آنرا جعل کرد.
هولوگرام مخصوص داشته برای دستکاری در آن نیاز به مهارتهای بالا و امکانات و افراد مجرب دارد که از عهده هر کسی ساخته نیست .
- ثبت سیستمی و یکپارچه
صدور این اسناد که در اداره ثبت انجام می شود تماما بصورت مکانیزه و الکترونیکی می باشد که تمام مشخصات ملک و مالک به طور دقیق و خوانا است که خواندن و کنترل آن برای مردم راحت شده است و این حسن یکی از دلایلی است که جعل این اسناد را مشکل ساخته است .
- دقت اسناد تک برگی
حداقل دخالت انسانی در ثبت اسناد،عدم استفاده از دست در نگارش متن و یکدست بودن و ساختار واحد متون درج شده از امتیازات این اسناد نسبت به اسناد دفترچه ای است.
- ثبت کامل اطلاعات ملک
در اسناد تک برگی مشخصات کامل ملک و مالک به طور دقیق ثبت می شودمشخصاتی از قبیل:
شماره قطعه
مساحت دقیق ملک
پلاکهای اصلی و فرعی و مفروزی
بخش و ناحیه
نوع کاربری
سال ساخت
وضعیت خاص
آدرس پستی
کد پستی
نقشه محل وقوع ملک و کروکی آن
شماره های دفتر الکترونیکی
سمت و طبقه
امکانات اختصاصی و مشاعی
ثبت کامل اطلاعات مالک
علاوه بر درج موارد فوق الذکر در روی سند مالکیت، در پشت آن مشخصات ملک بصورت دقیق شامل:
حدود آن
وضعیت رهن و وام های بانکی
محدودیت نقل و انتقال مانند بازداشت
حقوق ارتفاقی و انتفاعی سایرین از این ملک
سهولت در استفاده ،تکثیر و نگهداری
- نقشه محل وقوع ملک و کروکی آن چیست؟
موقعیت ملک در سیستم مختصات یو تی ام UTM در گوشه پایین سمت راست سند هم به صورت شناسه ی جام و هم به صورت شماتیک در نقشه کاداستری نمایش داده شده است.

بنابراین تهیه نقشه یو تی ام UTM از ملک و تحویل آن به کارشناس اداره ثبت در زمان درخواست سند تک برگی جهت ذخیره در بانک اطلاعات کاداستری اداره ثبت و همچنین چاپ آن در سند تک برگی الزامی است. نقشه یو تی ام مورد تایید اداره ثبت باید صرفا توسط مهندس نقشه بردار رسمی (نه هیچ رشته ی دیگری) تهیه و ممهور شود. نقشه یو تی ام UTM استاندارد اداره ثبت دارای ویژگی هایی است که با نقشه یو تی ام UTM شهرداری متفاوت است.
نمونه نقشه یو تی ام UTM سند تک برگی تهیه شده توسط خانم مهندس آبکار نقشه بردار رسمی امور ثبتی و سند

![]()
اما در هر صورت معملات ملکی سندهای دفترچه ای قدیمی سهم بزرگی از معاملات ملکی را تشکیل می دهند که نمی توان همه انها را به بعد از تبدیل به تک برگی شدن موکول کرد. بنابراین باید تمهیدات لازم برای انجام یک معامله مطمئن در نظر گرفته باشد.
به طور کلی هر قطعه زمین از حیث سندی دو حالت دارد.
- ملک به طور مستقل دارای شماره قطعه تفکیکی است که پس از تفکیک قطعه مادر به قطعات کوچکتر به هر قطعه اختصاص داده شده است.
- ملک مشاعی است. یعنی قسمتی از قطعه مادر است که هنوز رسما تفکیک نشده است.
در مورد ملک هایی که مستقلا دارای شماره قطعه تفکیکی هستند باید قبل از قطعی کردن معامله، از مالک بخواهید نقشه یو تی ام UTM قطعه مورد نظر را بر اساس نقشه تفکیکی قطعه مادر تهیه کرده و ضمیمه معامله گرداند. به طوری که در قولنامه مختصات چهارگوشه قطعه مورد معامله آورده شود. در غیر این صورت هیچ تضمینی وجود ندارد که زمین شما به چند نفر دیگر فروخته نشود و یا توسط دیگرانی که مانند شما نمی دانند قطعه آنها کجای قطعه مادر واقع شده است عمداً یا سهواً اشغال نشود.
پس تنها راه حل ملزم کردن مالک به تهیه و ضمیمه کردن نقشه یو تی ام UTM به معامله است. اما اگر کار از کار گذشته ، معامله انجام شده باشد و حتی دسترسی به مالک امکان نداشته باشد راه حل چیست؟
در این مورد شما به عنوان مالک فعلی باید هر چه سریعتر ، قبل از اینکه شخص دیگری این موقعیت (محل ملک) را در سیستم اداره ثبت به نام خود ثبت نماید، مختصات یو تی ام UTM چهارگوشه ملک را در اداره ثبت اسناد و املاک مربوطه به ثبت برسانید.
تعیین مختصات یو تی ام UTM چهارگوشه ملک با دانستن شماره قطعه ملک و بر اساس نقشه ثبتی یا نقشه تفکیکی قطعه مادر امکان پذیر است. در نقشه ثبتی مشخص شده است قطعه مورد نظر قطعه چندم از معبرهای موجود است و یا چه موقعیتی نسبت به عوارض ثابت موجود در منطقه مانند خیابان های اصلی و فرعی و سازه های ثابت دارد. نقشه بردار کارشناس رسمی بر اساس نقشه ثبتی می تواند مختصات یو تی ام UTM چهارگوشه ملک مورد نظر را استخراج و سپس روی زمین پیاده کند.
در زیر نمونه نقشه ثبتی آورده شده است همانطور که ملاحظه می کنید موقعیت پلاک های ثبتی به تفکیک با ذکر شماره پلاک ثبتی و شماره قطعه تفکیکی و حتی ذکر طول و عرض قطعه های تفکیکی آورده شده است.

البته ناگفته نماند که این نوع عملیات نقشه برداری که شامل دو مرحله ی جانمایی یا تعیین مختصات چهارگوشه قطعه زمین از روی نقشه تفکیکی و سپس پیاده کردن مختصات یو تی ام UTM دقیق ملک بر روی زمین، کاری کاملاً تخصصی و تنها در حیطه صلاحیت نقشه برداران کارشناس رسمی و دارای تجهیزات نقشه برداری کامل است. چراکه کوچکترین اشتباهی در تعیین موقعیت ملک، منجر به صدور سند اشتباهی و متعاقباً اختلافات ملکی آینده خواهد شد. به همین دلیل است که ادارت ثبت صرفا مهر کارشناس رسمی نقشه برداری را قبول دارند، نه هیچ رشته ی مشابهی مانند راه و ساختمان یا عمرن-عمران.
در زیر نمونه نقشه یو تی ام UTM جانمایی پلاک ثبتی جهت ارائه به اداه ثبت تهیه شده توسط خانم مهدس آبکار کارشناس رسمی امور ثبتی آورده شده است.

در حالت دوم که ملک مشاعی است، در مورد ملک های مشاعی ، مالک نسبت به مساحت مندرج در قرارداد از کل مساحت پلاک ثبتی مادر سهم دارد. به این معنا که اگر در هنگام معامله محدوده مشخصی به عنوان سهم خریدار از کل ملک مادر مشخص نشده باشد، خریدار می تواند به اندازه مساحت مورد قرارداد در هر قسمتی از قطعه مادر به شرط آنکه توسط خریدار دیگری تصرف نشده باشد را تحت تصرف خود درآورد.
اما وقتی زمین مادر یک قطعه بزرگ است، طبیعتا قسمتهای مختلف ملک ارزشملکی متفاوتی دارند. مثلا قطعه های مجاور خیابان اصلی با ارزش تر از قطعه های مجاور ره های درجه دو هستند و قطعه های وسط زمین که راه دسترسی شان از داخل قطعه های دیگر است ارزش ملکی پایین تری دارند.
بنابراین الزامی است که هنگام معامله ملک مشاعی، موقعیت دقیق قطعه ای را که مالک به شما می فروشد در قطعه مشاعی مشخص کند و نقشه یو تی ام ملک شامل مختصات چهارگوشه ملک و طولها در چهار جهت اصلی شملا شرقا جنوبا غربا و همچنین مساحت دقیق ملک، ضمیمه معامله شود.
این مهم به این دلیل مورد توجه و تاکید است که از اختلافات ملکی در اراضی مشاعی جلوگیری می نماید. به این ترتیب که مالکین دیگر ملک مشاعی نمی توانند بر روی مختصات ثبت شده در سیستم توسط هر یک از مالکین ادعایی داشته باشد اگر آن محدوده قبلا در سیستم ثبت شده باشد و در حال حاضر تحت تصرف مدعی باشد.
ضمنا برای اخذ سند تک برگی مشاعی نیز در مورد اراضی مشاعی هر مالک علاوه بر الزام تهیه نقشه یو تی ام UTM برای چهارگوشه ی ملک خود به صورت انفرادی، ملزم به تهیه نقشه یو تی ام UTM برای کل محدوده مشاعی می باشد. به عبارتی باید محدوده ملک مشاعی در نقشه آورده شود و سپس موقعیت هر ملک به صورت انفرادی در این قطعه مشاعی مشخص شود.
در زیر نمونه نقشه یو تی ام UTM ملک مشاعی با مساحت 51 هکتار را می بینید که مالک تنها 1500 مترمربع از این ملک مشاع را دارد اما برای اخذ سند تک برگی مشاعی، علاوه بر مشخص کردن حدود سندی پلاک مشاعی باید چهارگوشه زمین افرازی نیز در نقشه آورده شود. همانطور که در عکس هوایی زمین مشاعی مشاهده می شود، قطعه زمینها با مرز مشخص افراز شده اند به طوری که همه مالکین مرزهای تعیین شده را قبول دارند و هر مالک مرز زمین خود را تثبیت کرده است. به این ترتیب با وجود اینکه سند تک برگی مشاعی برای هر قطعه افرازی صادر می شود اما محدوده زمین هر مالک به صورت مجزا بر اساس درصد سهم مشاعی که دارند در سیستم اداره ثبت مشخص و تثبیت می شود.

![]()

موقعیت قطعه مورد نظر به دلیل مجاورت با خیابان اصلی از ارزش بالاتری نسبت به زمینهای واقع در مرکز قطعه مادر مشاعی برخوردار است بنابراین همانطور که توضیح داده شد الزامی است که مختصات گوشه های ملک هم به رویت خریدار برسد و هم نقشه یو تی ام (نقشه UTM) آم ضمیمه به معامله شود.

خانم مهندس آبکار کارشناس رسمی نقشه برداری: 09126140339














